COA، SDS و TDS قابل جایگزینی با یکدیگر نیستند. COA معمولاً نتایج آزمون یک Batch را نشان می‌دهد؛ SDS برای ارتباط خطر و کار ایمن با ماده است؛ و TDS ویژگی‌ها و اطلاعات فنی محصول را از دید تولیدکننده یا عرضه‌کننده توضیح می‌دهد.
این مقاله یک چک‌لیست عمومی برای بررسی اولیه اسناد است. تشخیص کفایت سند، اصالت آن و پذیرش محموله باید طبق روش‌های مصوب و توسط واحدهای مسئول سازمان خریدار انجام شود.
تفاوت سه سند در یک نگاه
| سند | به چه چیزی مربوط است؟ | چه چیزی را به‌تنهایی ثابت نمی‌کند؟ |
|---|---|---|
| COA | آزمون‌ها، حدود پذیرش و نتایج یک Batch یا Lot مشخص | صلاحیت دائمی تأمین‌کننده یا مناسب‌بودن ماده برای هر کاربرد |
| SDS | خطرات، نگهداری، مواجهه، حفاظت فردی و اقدامات اضطراری | انطباق کامل کیفی Batch با Specification خرید |
| TDS | ویژگی‌ها، کاربرد پیشنهادی و داده‌های فنی محصول | نتایج واقعی همان Batch یا الزام قانونی مستقل |
در COA چه چیزهایی را بررسی کنیم؟
ICH Q7 برای COA یک Batch از API یا Intermediate، اطلاعاتی مانند نام و Grade در صورت لزوم، شماره Batch، تاریخ Release، آزمون‌های انجام‌شده، حدود پذیرش و نتایج عددی را مطرح می‌کند. سند باید توسط فرد مجاز واحد کیفیت تاریخ‌گذاری و امضا شود و مشخصات تولیدکننده اصلی را نشان دهد؛ در زنجیره‌های دارای Repacker یا Broker نیز ردیابی به تولیدکننده و COA اصلی اهمیت دارد.
- نام ماده و Grade با سفارش، برچسب و Specification یکسان است؟
- شماره Batch/Lot در COA با محموله و اسناد حمل تطبیق دارد؟
- روش یا مرجع آزمون و حدود پذیرش روشن‌اند؟
- برای آزمون‌های عددی، نتیجه واقعی آمده یا فقط واژه «Pass» درج شده است؟
- تاریخ Release، Retest یا Expiry ــ متناسب با نوع ماده ــ قابل‌فهم است؟
- نام تولیدکننده اصلی و صادرکننده سند قابل ردیابی است؟
- سند خوانا، کامل و فاقد نشانه ویرایش نامعتبر است؟
پذیرش COA تأمین‌کننده به معنی حذف خودکار آزمون‌ها نیست. ICH Q7 و نمونه مقررات 21 CFR 211.84، اتکا به گزارش تأمین‌کننده را به ارزیابی قابلیت اعتماد او و کنترل‌های تعریف‌شده پیوند می‌دهند.
در SDS چه چیزهایی را بررسی کنیم؟
ساختار دقیق الزام‌ها به حوزه قضایی بستگی دارد. برای نمونه، Appendix D استاندارد Hazard Communication اداره OSHA آمریکا، SDS را در ۱۶ بخش سازمان‌دهی می‌کند. بخش‌های اصلی شامل شناسایی، خطرات، ترکیب، کمک‌های اولیه، اطفای حریق، رهایش اتفاقی، حمل و نگهداری، کنترل مواجهه و حفاظت فردی، ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی، پایداری، سم‌شناسی و اطلاعات نسخه سند هستند.
- شناسه محصول و اطلاعات شرکت مسئول با ماده دریافتی هماهنگ است؟
- تاریخ تهیه یا آخرین بازنگری مشخص است؟
- رده‌بندی خطر، Signal word و اقدامات احتیاطی خوانا هستند؟
- شرایط نگهداری، ناسازگاری‌ها و تجهیزات حفاظت فردی قابل اجرا هستند؟
- واحد HSE یا مسئول ایمنی، نسخه را برای محیط واقعی کار شما ارزیابی کرده است؟
در TDS چه چیزهایی را بررسی کنیم؟
TDS برخلاف SDS لزوماً در همه بازارها قالب قانونی یکسانی ندارد؛ بنابراین آن را در Context تولیدکننده و نسخه سند بخوانید. مهم‌ترین کنترل، جداکردن Typical value از Acceptance criterion است. مقدار Typical توصیف معمول محصول است و نباید بدون تصریح در Specification به‌عنوان حد پذیرش Batch تفسیر شود.
- نام دقیق Product/Grade، کد محصول و نسخه یا تاریخ سند؛
- ویژگی‌های فنی و روش اندازه‌گیری آن‌ها؛
- کاربرد پیشنهادی و محدودیت‌های اعلام‌شده؛
- شرایط نگهداری و پیوند آن با SDS و برچسب؛
- تمایز داده نمونه/Typical با Specification قراردادی.
پنج ناسازگاری که باید متوقف‌تان کند
- نام یا Grade در COA، SDS، TDS و برچسب یکسان نیست.
- شماره Batch روی COA با محموله تطبیق ندارد.
- سند بدون تاریخ، نسخه یا صادرکننده قابل ردیابی است.
- مقادیر Typical در TDS به‌جای حدود پذیرش COA استفاده شده‌اند.
- نام توزیع‌کننده دیده می‌شود اما تولیدکننده اصلی و مسیر سند روشن نیست.
جمع‌بندی
بهترین روش، ساخت یک ماتریس تطبیق برای هر درخواست است: ماده و Grade در یک ستون، Batch و تولیدکننده در ستون بعد، سپس Specification، COA، SDS و TDS با تاریخ و وضعیت بررسی. اگر در حال تعریف درخواست هستید، نام ماده و اسناد موردنیاز را با واحد فروش مطرح کنید؛ ارزیابی نهایی اسناد با واحدهای مسئول سازمان شماست.
منابع اصلی
- ICH Q7، بخش‌های 7.3 و 11.4.
- OSHA 1910.1200 Appendix D: Safety Data Sheets.
- 21 CFR 211.84.
